LUNGSOD
NG QUEZON—Hiniling ng mga pangunahing Pilipino astronomers ang paglikha ng
Philippine Space Agency (PSA) matapos mailunsad ang inisyatiba hinggil dito
noong Biyernes, Disyembre 14 sa lungsod na ito.
Kaugnay
nito, binigyang diin nila ang benepisyo ang pagkakaroon ng PSA sa bansa, na ang
panukalang batas ay isinusulong na sa Kongreso ni Kinatawan Angelo Palmones ng
Agham party-list.
Ayon
kay Dr. Jose Edgardo Aban ng University of Brunei Darussalam, ang paglikha sa
PSA ay maghahatid ng karagdagang kaunlaran sa bansa dahil ang mga teknolohiyang
gagamitin dito ay magagamit sa iba pang suliranin ng bansa tulad ng climate
change.
Bilang
dating tapangulo ng Committee on Space Technology Applications ng Department of
Science and Technology (DOST), sinabi ni Aban na isa sa beneipisyo ng PSA ay
ang pagkakaroon ng sariling satellite ng bansa.
Ito
ay magagamit sa pagbuo ng mapa ng buong bansa na tutukoy sa mga hangganan nito;
at maging sa mga lugar na madalas mapinsala ng kalamidad.
Ito
ay magagamit din sa mga pagsusuri sa mga lugar na sinalanta ng kalamidad.
Ayon
kay Aban, sa panahon na siya naglilingkod sa DOST, may mga pagkakataon na kung
saan saang ahensioya sila sa nakikisuyo upang magkaroon ng satellite based
images ng mga lugar na napinsala ng kalamidad.
“It
has been a long time dream for Filipino astronomers and space scientists to
someday have a single agency on the country, just like NASA that will navigate
the country’s space science research and
development that will spur development of applications that can generate wealth
to the nation,” sabi ni Aban.
Ikinumpara
din niya ang bansa sa mga kapit-bansa nito sa South East Asia na nakapagsimula
na ng sariling space program.
Bilang
isa sa mga pangunahing tagapagsulong ng paglikha sa PSA noong siya ay nasa
DOST, sinabi ni Aban na noon pang 2006 nila ito unang ipinanukala.
Sa
panahong iyon, sinabi niya na ang mga kapit-bansa ng Pilipinas ay nagsusulong
na rin ng kanilang space program.
“They
move forward while our space program remain a proposal,” sabi ni Aban.
 |
| Dr. Custer Deocaris |
Kinatigan
ito ni Dr. Custer Deocaris ng Rizal Technological University (RTU), ang
nag-iisang pamantasan sa bansa na nagtuturo ng kursong Astronomy.
Sinabi
ni Deocaris na ang Pilipinas ay napag-iwanan na ng mga bansang Vietnam,
Bangladesh at Sri Lanka sa larangan ng space program.
Isa
mga epekto nito ay mapapakinabangan na ng mga nasabing bansa ang benepisyo ng
kanilang space program, ngunit ang Pilipinas ay wala pang nasisimulan.
Ayon
kay Deocaris, “we should not forget that most of today’s modern conveniences
like cellular phones, internet, cloud computing, LEDs and solar panels are spin
offs from investments in space technology.”
Idinagdag
pa niya na, “countries that have some control on those technologies are able to
develop even faster as they break the vicious cycle of technological parasitism
and are able to compete in the global market.”
Bukod
naman sa mga benepisyong pangteknolohiya, idinagdag ni Dr. Aban ang benepisyong
pang-makabayan ng space program.
“Its
patriotic benefits will be immeasurable, because it will be a source of pride,”
abi ni Aban.
Inayunan
pa rin ito ni Deocaris at inihalimbawa ang pagwawagi ni Gloria Diaz sa Miss
Universe noong 1969; at ang pamamayagapag nina Leah Salonga sa larangan ng
musika at Manny Pacquiao sa boksing.
“Mula
ng manalo si Gloria Diaz sa Miss Universe, naging bahagi na ng kultura natin
ang mga beauty pageant; at nung makasama si Leah Salonga sa Miss Saigon, mas
dumami sa atin ang nahilig sa pagkanta,” ani Deocaris.
Hinggil
naman kay Manny Pacquiao, sinabi niya na hindi maitatanggi ang pagkilala at
pagmamalaki ng mga Pilipino sa boksingero.
Gayundin
ang naging mga epekto ng pagwawagi ng mga Pilipino sa larangan ng bowling at
billiards.
Matatandaan
na ilang beses na nagwagi pandaigdigang kumpetisyon si Rafael Nepomuceno at sa
bilyar si Efren “Bata” Reyes.
Ilan
sa mga epekto ng mga pagwawaging ito ay ang pagdami ng mga mga bowling lanes at
billiard hall sa bansa dahil dumami ring Pilipino ang nahilig sa mga nasabing
laro. (Dino Balabo)
