Malaking prayer rally ikinakasa ng Bulacan para sa rehabilitasyon ng Angat Dam

MALOLOS—Isang mas malawakang prayer rally ang ikinakasa ng kapitolyo sa susunod na buwan bilang bahagi ng pagpapaigting ng panawagan sa mabilisang pagpapakumpuni sa Angat Dam.

Ito ay matapos lumahok ang Bulacan sa national day of prayer and solidarity noong Lunes, Enero 20 o mahigit isang buwan matapos isagawa n gang Angat Dam break drill noong Disyembre 13.

“Ang orihinal na plano ay magsagawa ng malakihang prayer rally sa Pebrero kung saan ay mga 20,000 ang tinatayang lalahok,” sabi ni Gob. Wilhelmino Alvarado sa isang panayam matapos ang pananalangin sa mini-forest parkng kapitolyo noong Lunes, Enero 20.

Ang nasabing national day of prayer ay nilahukan ng may 2,000 mag-aaral, kawani ng kapitolyo, mga pastor at ilang lokal na opisyal sa lalawigan.

Ang nasabing bilang ay mababa sa inaasahan dahil sa biglaang ang paghahanda.

“Ang prayer rally natin ngayon ay bilang pakikiisa sa national day of prayer and solidarity na isinulong ng Malakanyang, pero mayroon pa tayong isang mas malaking rally sabi ng gobernador.

Iginiit niya na noong pangDisyembre ay pinag-aralan na nila ang pagsasagawa ng prayer rally upang maipaunawa saBulakenyo ang kahalagahanng panalangin kaugnay ng bantang hatid ng posibleng pagkasira ng Angat Dam kung lilindol ng malakas.

Ayon kay Alvarado, malinaw ang isinasaad ng ikalawang libro ng Kronika,sa Bibliya kung saan ay sinasabing pagpapalain ng Diyos ang bayan at hihilumin ang mga sugat nito kung ang bawat isa ay tatawag sa pangalan ng Diyos at magbabalik loob sa Diyos sa pamamagitan ng pagsisisi sa mga kasalanan.

Inayunan din ito ng mga pastor sa Bulacan kabilang si Abogado Elmo Duque, ang panglalawigan election supervisor ng Commission on Elections (Comelec) sa Bulacan na isa ring pastor.

Sa kaniyang sermon na inihatid kaugnay ng pagsasagawa ng maramihang pananalangin noong Lunes, binigyang diin ni Duque ang kapangyarihan ng Diyos.

Kabilang dito ang kapangyarihan at kakayahan na umibig, magbigay ng biyaya at magparusa.

Ipinaliwanag ni Duque na ang kapangyarihan ng Diyos na magparusa ay kaugnay ng pisalang hatid ng  kalamidad.

Ngunit iginiit niya na ang Diyos ay mapagpatawad kung ang tao ay magbabalik loob ay magsisisi sa kasalanan.

Sinabi pa ni Duque na napapanahon ang pagbabalik loob sa Diyos at pananalangin dahil sa nakambang banta mula sa posibleng pagkasira ng Angat Dam.

Ito naman ay ipinaliwanag ni Alvarado na maaaring mangyari anumang oras dahil sa lahat ng kalamidad,tanging ang lindol ang hindi natutukoy kung kailan darating at wala pang teknolohiya may kakayahang gawin ang paggtukoy kung kailan magaganap qang lindol.

Sa kanyang pahayag sa Mabuhay,sinabi ng punong lalawigan na ang sama-samang panalangin ay isang bahagi ng pagpapakumbaba sa Diyos at pagtawag pansin sa pamahalaang pambansa na simulan na ang pagkukumpuni sa Angat Dam.

“May pera naman,bakit hindi pa simulan ang rehabilitasyon upang tayo naman ay makatulog ng payapa ang isipan,” sabi ni Alvarado.

Ipinaliwanag niya na hanggat hindi natatapos ang pagpapakumpuni saAngat Dam, ang may 3-Milyong Bulakenyo ay mananatuiling may agam-agam sa dibdib at isipan.

Batay sa mga naunang pag-aaralng Philippine Institute of Volacanology and Seismology(Phivolcs),ang Angat Dam ay nakaupo di kalayuan sa Marikina West Valley Fault Line na anumang oras ay maaaring gumalaw.

Kung gagalaw ang MWVF, ito ay maaaring lumikha ng lindol na may lakas na 7.2 na maaaring sumira sa dam.

Kapag nasira ang dam, raragasa ang tubig at pipinsalain nito ang may 20 bayan at lungsod sa Bulacan, bukod pa sa pitong bayan sa Pampanga.

Batay naman sa pagtaya ni NoelOrtigas ng Engineering and Development Corporation of the Philippines (Edcop), maaaring umabot sa 100,000 ang masasawi sa Bulacan.

Ang Edcop ay ang kumpanyang nakasama ng Tonkin and Taylor International na nagsagawa ng pag-aaralsa katatagan ng Angat Dam mula Disyembre 2011 hanggang Mayo 2012.

Kaugnay nito, kung sakaling gagalw ang MWVF at lumindol ng 7.2, ipinahayag ng Metro Manila Development  Authority (MMDA) na malaki rin ang magiging pinsala sa kalakhang Maynila, at magiging matagalamang epekto.

Sa pag-aaral tinataya na aabot sa 33,000 ang masasawi sakalakhang Maynila at aabot sa mahigit 100,000 ang masusugatan.

Ngunita ng higit na nakapangangamba ang posibleng pagkaputol ng supply ng tubig sa kalakhang Maynila sa matagal na panahon.

Ayon sa pagtaya ng MMDA, maaaring magkaputol putol ang mga padaluyan ng tubig o aqueduct at pipeline ng dalawang konsesyunaryo ng Metropolitan Waterworks and Sewerage System (MWSS).

Kung hindi manmasiraang Angat Dam at nagkaputol-putolang padaluyang tubig, tinatayang matatagalan ang pagkukumpuni nito upang maibalik ang dating serbisyo. Dino Balabo

Walang susulingan ang Hagonoy at Calumpit kapag nabugta ng Angat Dam

HAGONOY, Bulacan—Naghahanda na ngayon ng mga pamamaraan ang mga kasapi ng municipal disaster risk reduction management office (MDDRMO) sa bayang ito sa posibilidad ng pagkasira ng Angat Dam.

Ito ay dahil sa maaaring walang masulingan ang mga resident e ng Hagonoy at Calumpit kung sakaling masisira ang Angat Dam na maghahatid ng malalim at malawakang pagbaha.

“Definitely, walang evacuation center sa Hagonoy at Calumpit,” sabi ni Liz Mungcal, ang hepe ng provincial disaster risk reduction management office (PDRRMO) na nagmula rin sa bayang ito.

Ang pahayag ni Mungcal ay kanyang inilahad sa mga kasapi ng mga disaster risk reduction management office (DRRMO) ng ibat-ibang bayan  at mga mamamahayag noong Lunes, Disyembre 9 kaugnay ng isang oryentasyon hinggil sa planong earthquake at dam break drill.

Ito ay kanyang inihayag matapos ipakita sa mga kasapi ng DRRMO  ang Angat Dam break flood map o mga mapa ng bawat bayang maaapektuhan ng posibleng pagkasira ng Angat Dam kung lilindol ng may lakas na 7.2 magnitude.

Makikita sa mga nasabing mapa ang posibleng maging lalim ng baha sa bawat barangay sa mga bayan at lungsod na maaapektuhan ng kung masisira ang Angat Dam.

Ang sipi ng mga mapa na nagmula sa Tonkin and Taylor International (T&T) at Engineering and Development Corporation of the Philippines (EDCOP) ay ipinagkaloob ng PDRRMO matapos isaayos ng Provincial Planning and Development Office (PPDO).

Batay sa nasabing mapa, ang bahang ihahatid ng pagkasira ng dam ay nasa pagitan ng isa hanggang 30 metro ang lalim, depende sa mga lugar.

Sa bayan ng Hagonoy, tinatayang aabot lamang sa isang hanggang tatlong metro ang maaaring maging baha ayon sa inundation map mula sa T&T at EDCOP.

Ngunit sa kabuuan, sinasabi ng T&T at EDCOP na posibleng madagdagan pang lalimng baha sa bawat bayan ng dalawa hanggang tatlong metro, depende sa sitwasyon.

Sa kabila nito hindi kumbinsido si Mungcal at Gob.Wilhelmino Alvarado na kapwa nagmula sa bayang ito na aabot lamang sa isa hanggang tatlong metro ang lalim ng baha sa Hagonoy, na posibleng umabot sa anim na metro kung isasama ang margin of error.

Ito ay dahil na rin sa mga nagdaang karanasan ng Hagonoy noong  1978 at 2001 kung kailan lumubog ang nasabing bayan sa malalim na baha.

Ang sitwasyong ito ay unang binigyang pansin ni Inhinyero Roderick dela Cruz, isang dam safety expert mula sa Hagonoy na nakabase sa Estados Unidos.

Sa kanyang pag-aaral habang nagsisilbing tagapayo ni Alvarado sa ilalimng Balik Scientist Program (BSP) ng Department of Science and Technology (DOST), inihayag ni Dela Cruz ang resulta ng kanyang pananaliksik.

Batay sa pagsasaliksik ni Dela Cruz, ang lumubog sa mahigit dalawang metro baha ang Hagonoy noong 1978 matapos magpatapon ng 5,000 cubic meters per second (cms)ng tubig ang Angat Dam. 

Noong 2011, umabot sa 1,700 cms ng tubig ang pinatapon ng Angat Dam at lumubog sa halos dalawang metrong baha ang bayang ito.

Ayon kay Dela Cruz, kung masisira ang dam, posibleng rumagasa ang 800-Milyon hanggang 900-milyong kubiko metro ng tubig mula sa Angat Dam patungo sa Manila bay na dadaan sa mga bayan sa gilid ng Angat River kasama ang Calumopit at ang bayang ito.

Batay sa pagtaya ni Dela Cruz, maaaring umabot sa 20 hanggang 60 talamapakan ang lalim ng maging baha sa bayang ito at sa Calumpit dahilsa dami ng tubiog na lalabas mula sa dam.

Dahil sa kalagayang ito, pinag-iisipan ng MDRRMO ang Hagonoy ang posibleng mag solusyon.

“Hindi simpleng ang paghahanda sa Hagonoy, kailangan ay maging akma sa sitwasyon,” sabi ni Edgardo Montances,isang kasa;pi ng MDRMMO ng bayang ito.

Sinabi pa niya na ilalahad niya ito sa pinuno ng MDRRMO upang higit na mapag-aralan.

Kabilang naman sa mga posibleng solusyon ay ang paghahanda ng mga bangka sa bawat purok ng mga barangay, bukod pa sapaghikayat ng mga mamamayan ng maghanda ng mga salbabida.

Ito ay dahil na rin sa mas mabagalang magiging daloy ng tubig sa Calumpit at Hagonoy kumpara sa mga bayan ng San Rafael, Bustos, Baliwag at Plaridel na posibleng pagragasa.

Bukod sa mga bangka at salbabida,kailangang ding ihanda ng mga mamamayan ang mga pangunahing kailangan tulad ng tubig, pagkaing de lata, baterya, flashlight, gamot, ilang damit at mga pangunahing dokumento.  (Dino Balabo)

Kasado na ang earthquake at Angat Dam break drill sa Bulacan

MALOLOS—Kasado na ang malawakang pagsasagawa ng earthquake at dam break drill sa Lungsod na ito sa Biyernes, Disyembre13 kung saan ay kalahok ay may 12,000 katao kabilang ang mga mag-aaral ng mga pangunahing pamantasan.

Ito ay ang kauna-unahang earth at dam break drill na inorganisa ng pamahalaang panglalawigan, matapos ang katulad na drill noong Setyembre 2012 sa bayan ngh Calumpit na pinangunahan ng National Disaster Risk Reduction and Management Council (NDRRMC).

Ayon kay Liz Mungcal, ang pagsasagawa ng nasabing drill ay bahagi ng paghahanda ng Bulacan sa posibilidad ng malakas na lindol na maaaring maging sanhi ng pagkabugta ng Angat Dam.

“Batay sa mga pag-aaral, anumang oras ay maaaring lumindol at maaaring masira ang Angat Dam, kaya dapat ay handa tayo at alam ang ating gagawin,” sabi ni Mungcal.

Inayunan din ito ni Gob. Wilhelmino Alvarado sa hiwalay na pahayag noong Miyerkoles, Disyembre 4.

 

Jojo Tomas, Calumpit MDRRMO

Ayon sa punong lalawigan, may paghahanda o wala ay malaki ang posibilidad na marami ang masawi sa pinangangambahang paglindol at pagkasira ng dam.

Ngunit iginiit ng punong lalawigan na mas marami ang maliligtas kung handa ang bawat isa, kabilang na ang taumbayan at mga namumuno sa gobyerno.

Inayunan din ito ni Jojo Tomas ang Municipal Disaster Risk Reduction Management Office (MDRRMO) ng bayan ng Calumpit na naging bahagi ng katuladna drill noong nakaraang taon.

Ayon kay Tomas, ikinagagalak nila na mapili ang Calumpit sa pagsasagawa ng earthquake at dam break drill noong nakaraang taon dahil marami silang natutuhan.

Kabilang dito ay ang akmang pagkilos ng mga tao at ng mga kagawad ng MDRRMO at mga barangay.

“Importante na maging kalmado tayo sa anumang sakuna na dumating, at bahagi ng pagiging kalmado ay ang kaalaman sa posibilida dng sakuna at kung ano ang dapat gawin,” sabi ni Tomas.

Inihalmbawa niya ang drill na isinagawa sa barangay Caniogan, Calumpit noong nakaraang taon.

Ayon kay Tomas, sa oras na makarating sa kanilaang babala ay agad nilang ipinahatid sa mga residenteng kalahok sa drill ang babala.

Bahagi nito ay paliwanag sa tao na maging kalmado at ang impormasyon kung anong oras ang posibleng pagdating ng tubig.

“May oras ng dating ang tubig kaya kalkulado namin ang gagawin at kung saan dadalhin ang mga tao,” sabi ni Tomas.

Batay naman sa pahayag ni Mungcal, kung sakaling gagalaw ang Marikina West Valley Faultline (MWVF), at magsasanhi ng lindol na may lakas na 7.2 magnitude, maaaring maghatid ito ng malawakang pinsala sa lalawigan, kasama na ang Angat Dam.

“Dalawa ang paghahandaan natin,” sabi ni Mungcal at sinabing “Lindol at Dam break.”

Ipinaliwanag niya na kung lilindol ng 7.2 magnitude, maaring may mga gusali sa Bulacan na mapinsala kaya isinusulong na ng kapitolyo ngayon ang pagsusuri sa bawat gusali sa lalawigan.

Ayon pa kay Mungcal, marami ng naisagawang earth quake drill sa Bulacan, lalo na sa pamantasan.

Ito ay tinampukan ng pagtatakip ng ulo at pagsuot ng tao sa mga ilalim ng mesa o matigas na istraktura na ligtas.

Kasunod nito ay ang paglilikas sa mga tao sa mga ligtas na lugar kung saan ay walang babagsak na gusali.

Sinabi ni Mungcal ang mga gawaing ito ang isasagawa sa earth quake drill, ngunit dadagdagan ng drill para sa dam break.

Ito ay dahil sa posibilidad na masundan ng malalim at malawakang pagbaha ang lindol kung masisira ang Angat Dam.

Dahil dito, target ng kapitolyo na makalahok sa nasabing dam break drill ang mga mag-aaral ng Bulacan State University, Centro Escola University, La Consolacion University-Philippines and Bulacan Polytechynic College  na pawang matatagpuan sa lungsod na ito.

Ayon pa kay Mungcal, ang nasabing earthquake at dam break drill ay isasagawa rin sa iba pang bayan at lungsod sa lalawigan sa mga susunod na buwan.  Dino Balabo

KAPAG NABUGTA ANG ANGAT DAM: 100,000 ang masasawi sa Bulacan

Bahang hatid ng bagyong Pedring at Quiel sa Hagonoy noong 2011.

MALOLOS CITY—Hindi bababa sa 100,000 Bulakenyo ang maaaring masawi kapag nasira ang Angat Dam, ayon sa mataas na opisyal ng Engineering and Development Corporation of the Philippines (EDCOP) na nagsagawa ng pag-aaral sa nasabing dam noong 2012.

Kaugnay nito, ikinakasa ng Kapitolyo ang isang malawakang earthquake at dam break drill ngayong Disyembre kung saan ay kasama ang malalaking pamantasan sa lalawigan bilang paghahanda sa posibilidad ng malakas na lindol na maaaring sumira sa Angat Dam at sumalanta sa Bulacan.

Noel Ortigas

Ang paghahanda ay bahagi ng pagpapataas ng kakayahan ng mga Bulakenyo sa mga kalamidad matapos masalanta ng magkakasunod na kalamidad ang ibat-ibang bahagi ng bansa na kumitil sa libo- libong buhay.

Ngunit kung ang pag-uusapan ay ang bilang ng nasawi sa Visayas na umaabot sa mahigit 5,560 matapos manalasa ang bagyong Yolanda, ito ay katiting lamang kumpara sa posibleng maging bilang ng masasawi sa Bulacan at ilang bayan sa Pampanga at Kalakhang Maynila.

Sa panayam kay Noel Ortigas, executive vice president ng EDCOP, sinabi niya ng tuwiran sa Mabuhay na aabot sa 50  hanggang 60 porsyento ng Bulacan ang maaapektuhan ng posibleng pagkasira ng Angat Dam. Ang pahayag na ito ay dalawang beses na nilinaw kung saan ay binanggit na umaabot na sa halos tatlong milyon na ang populasyon ng lalawigan.

Ayon kay Ortigas, “hindi naman lahat na yon ay fatal, may makaka- survive din” at idinagdag pa na batay sa kanialng pag-aaral may mga bahagi ng Bulacan na aabot sa 10 hanggang 30 metro ang lalim ng tubig, may bahagi rin na lima hanggang 10 metro at tatlo hanggang limang metro lamang.

Ngunit batay sa pagaaral ni Inhinyero Roderick Dela Cruz, isang dam safety expert na nagmula sa Hagonoy na nakabase sa Amerika, posibleng umabot sa 60 talampakan ang bahang ihahatid sa Hagonoy at ibang bahagi ng Bulacan kung masisira ang Angat Dam.

Inhinyero Dela Cruz

Inihalimbawa niya na noong 2011 ay 1,500 cubic meters lamang ng tubig ang pinatapon ng Angat Dam ay lumubog sa mahigit isang metrong baha ang Hagonoy. Kung masisira ang Angat Dam, tinatayang aabot sa mahigit 850-milyon kubiko metro ng tubig ang raragasa.

Dahil dito, higit pang inusisa ng Mabuhay si Ortigas kung ilan sa maaapektuhang 50 hanggang 60 porsyento ng tatlong milyong populasyon ng Bulacan ang posibleng masawi. Hindi agad kumibo si Ortigas, ngunit nang magbigay ng numero ang mamamhayag na ito tulad ng 100,000 ay umayon siya.

Si Ortigas ay nakapanayam ng Mabuhay matapos ang isang pulong ng mga bumubuo sa Angat Dam Break Technical Working Group na naghahanda ng emergency action plan.

Ngunit para sa mga opisyal ng Bulacan, ang bilang na ito ay konserbatibo. Sa hiwalay na panayam kay Gob.Wilhelmino Alvarado, inihalimbawa niya ang pinsalang ihahatid sa Bulacan ng posibleng pagkasira ng Angat Dam sa pagsabog ng isang bombang nukleyar.

Angat Dam

“Parang nuclear yan na sumabog, halos walang matitira,”sabi ni Alvarado. Una rito, sinabi ng gobernador na kapag nasira ang Angat Dam ay “sa West Philippine Sea na tayo pupulutin.” Gayunpaman, sinabi ng gobernador na ang mga pahayag na ito ay hindi upang takutin ang mga Bulakenyo.

Sa halip binigyang diin niya na ito ay isang pagtatangka sa pagmumulat ng isipan ng bawat isa upang bigyang importansiya ang paghahanda. Iginiit pa ni Alvarado na lubhang mahalaga ang paghahanda ng bawat mamamayan sa isang malawakang delubyo.

“Lindol ang pinag-uusapan natin, kapag umuga yan, hindi lang naman dito sa Bulacan ang apektado at hindi lang Angat Dam, dahil yung West Marikina Valley Faultline ay hanggang Batangas. So, marami ang mapipinsala, at marami ang mangangailangan ng tulong. Sino ang tutulong sa atin, kundi tayo rin,” sabi ni Alvarado. Dino Balabo