Kasado na ang earthquake at Angat Dam break drill sa Bulacan

MALOLOS—Kasado na ang malawakang pagsasagawa ng earthquake at dam break drill sa Lungsod na ito sa Biyernes, Disyembre13 kung saan ay kalahok ay may 12,000 katao kabilang ang mga mag-aaral ng mga pangunahing pamantasan.

Ito ay ang kauna-unahang earth at dam break drill na inorganisa ng pamahalaang panglalawigan, matapos ang katulad na drill noong Setyembre 2012 sa bayan ngh Calumpit na pinangunahan ng National Disaster Risk Reduction and Management Council (NDRRMC).

Ayon kay Liz Mungcal, ang pagsasagawa ng nasabing drill ay bahagi ng paghahanda ng Bulacan sa posibilidad ng malakas na lindol na maaaring maging sanhi ng pagkabugta ng Angat Dam.

“Batay sa mga pag-aaral, anumang oras ay maaaring lumindol at maaaring masira ang Angat Dam, kaya dapat ay handa tayo at alam ang ating gagawin,” sabi ni Mungcal.

Inayunan din ito ni Gob. Wilhelmino Alvarado sa hiwalay na pahayag noong Miyerkoles, Disyembre 4.

 

Jojo Tomas, Calumpit MDRRMO

Ayon sa punong lalawigan, may paghahanda o wala ay malaki ang posibilidad na marami ang masawi sa pinangangambahang paglindol at pagkasira ng dam.

Ngunit iginiit ng punong lalawigan na mas marami ang maliligtas kung handa ang bawat isa, kabilang na ang taumbayan at mga namumuno sa gobyerno.

Inayunan din ito ni Jojo Tomas ang Municipal Disaster Risk Reduction Management Office (MDRRMO) ng bayan ng Calumpit na naging bahagi ng katuladna drill noong nakaraang taon.

Ayon kay Tomas, ikinagagalak nila na mapili ang Calumpit sa pagsasagawa ng earthquake at dam break drill noong nakaraang taon dahil marami silang natutuhan.

Kabilang dito ay ang akmang pagkilos ng mga tao at ng mga kagawad ng MDRRMO at mga barangay.

“Importante na maging kalmado tayo sa anumang sakuna na dumating, at bahagi ng pagiging kalmado ay ang kaalaman sa posibilida dng sakuna at kung ano ang dapat gawin,” sabi ni Tomas.

Inihalmbawa niya ang drill na isinagawa sa barangay Caniogan, Calumpit noong nakaraang taon.

Ayon kay Tomas, sa oras na makarating sa kanilaang babala ay agad nilang ipinahatid sa mga residenteng kalahok sa drill ang babala.

Bahagi nito ay paliwanag sa tao na maging kalmado at ang impormasyon kung anong oras ang posibleng pagdating ng tubig.

“May oras ng dating ang tubig kaya kalkulado namin ang gagawin at kung saan dadalhin ang mga tao,” sabi ni Tomas.

Batay naman sa pahayag ni Mungcal, kung sakaling gagalaw ang Marikina West Valley Faultline (MWVF), at magsasanhi ng lindol na may lakas na 7.2 magnitude, maaaring maghatid ito ng malawakang pinsala sa lalawigan, kasama na ang Angat Dam.

“Dalawa ang paghahandaan natin,” sabi ni Mungcal at sinabing “Lindol at Dam break.”

Ipinaliwanag niya na kung lilindol ng 7.2 magnitude, maaring may mga gusali sa Bulacan na mapinsala kaya isinusulong na ng kapitolyo ngayon ang pagsusuri sa bawat gusali sa lalawigan.

Ayon pa kay Mungcal, marami ng naisagawang earth quake drill sa Bulacan, lalo na sa pamantasan.

Ito ay tinampukan ng pagtatakip ng ulo at pagsuot ng tao sa mga ilalim ng mesa o matigas na istraktura na ligtas.

Kasunod nito ay ang paglilikas sa mga tao sa mga ligtas na lugar kung saan ay walang babagsak na gusali.

Sinabi ni Mungcal ang mga gawaing ito ang isasagawa sa earth quake drill, ngunit dadagdagan ng drill para sa dam break.

Ito ay dahil sa posibilidad na masundan ng malalim at malawakang pagbaha ang lindol kung masisira ang Angat Dam.

Dahil dito, target ng kapitolyo na makalahok sa nasabing dam break drill ang mga mag-aaral ng Bulacan State University, Centro Escola University, La Consolacion University-Philippines and Bulacan Polytechynic College  na pawang matatagpuan sa lungsod na ito.

Ayon pa kay Mungcal, ang nasabing earthquake at dam break drill ay isasagawa rin sa iba pang bayan at lungsod sa lalawigan sa mga susunod na buwan.  Dino Balabo

KAPAG NABUGTA ANG ANGAT DAM: 100,000 ang masasawi sa Bulacan

Bahang hatid ng bagyong Pedring at Quiel sa Hagonoy noong 2011.

MALOLOS CITY—Hindi bababa sa 100,000 Bulakenyo ang maaaring masawi kapag nasira ang Angat Dam, ayon sa mataas na opisyal ng Engineering and Development Corporation of the Philippines (EDCOP) na nagsagawa ng pag-aaral sa nasabing dam noong 2012.

Kaugnay nito, ikinakasa ng Kapitolyo ang isang malawakang earthquake at dam break drill ngayong Disyembre kung saan ay kasama ang malalaking pamantasan sa lalawigan bilang paghahanda sa posibilidad ng malakas na lindol na maaaring sumira sa Angat Dam at sumalanta sa Bulacan.

Noel Ortigas

Ang paghahanda ay bahagi ng pagpapataas ng kakayahan ng mga Bulakenyo sa mga kalamidad matapos masalanta ng magkakasunod na kalamidad ang ibat-ibang bahagi ng bansa na kumitil sa libo- libong buhay.

Ngunit kung ang pag-uusapan ay ang bilang ng nasawi sa Visayas na umaabot sa mahigit 5,560 matapos manalasa ang bagyong Yolanda, ito ay katiting lamang kumpara sa posibleng maging bilang ng masasawi sa Bulacan at ilang bayan sa Pampanga at Kalakhang Maynila.

Sa panayam kay Noel Ortigas, executive vice president ng EDCOP, sinabi niya ng tuwiran sa Mabuhay na aabot sa 50  hanggang 60 porsyento ng Bulacan ang maaapektuhan ng posibleng pagkasira ng Angat Dam. Ang pahayag na ito ay dalawang beses na nilinaw kung saan ay binanggit na umaabot na sa halos tatlong milyon na ang populasyon ng lalawigan.

Ayon kay Ortigas, “hindi naman lahat na yon ay fatal, may makaka- survive din” at idinagdag pa na batay sa kanialng pag-aaral may mga bahagi ng Bulacan na aabot sa 10 hanggang 30 metro ang lalim ng tubig, may bahagi rin na lima hanggang 10 metro at tatlo hanggang limang metro lamang.

Ngunit batay sa pagaaral ni Inhinyero Roderick Dela Cruz, isang dam safety expert na nagmula sa Hagonoy na nakabase sa Amerika, posibleng umabot sa 60 talampakan ang bahang ihahatid sa Hagonoy at ibang bahagi ng Bulacan kung masisira ang Angat Dam.

Inhinyero Dela Cruz

Inihalimbawa niya na noong 2011 ay 1,500 cubic meters lamang ng tubig ang pinatapon ng Angat Dam ay lumubog sa mahigit isang metrong baha ang Hagonoy. Kung masisira ang Angat Dam, tinatayang aabot sa mahigit 850-milyon kubiko metro ng tubig ang raragasa.

Dahil dito, higit pang inusisa ng Mabuhay si Ortigas kung ilan sa maaapektuhang 50 hanggang 60 porsyento ng tatlong milyong populasyon ng Bulacan ang posibleng masawi. Hindi agad kumibo si Ortigas, ngunit nang magbigay ng numero ang mamamhayag na ito tulad ng 100,000 ay umayon siya.

Si Ortigas ay nakapanayam ng Mabuhay matapos ang isang pulong ng mga bumubuo sa Angat Dam Break Technical Working Group na naghahanda ng emergency action plan.

Ngunit para sa mga opisyal ng Bulacan, ang bilang na ito ay konserbatibo. Sa hiwalay na panayam kay Gob.Wilhelmino Alvarado, inihalimbawa niya ang pinsalang ihahatid sa Bulacan ng posibleng pagkasira ng Angat Dam sa pagsabog ng isang bombang nukleyar.

Angat Dam

“Parang nuclear yan na sumabog, halos walang matitira,”sabi ni Alvarado. Una rito, sinabi ng gobernador na kapag nasira ang Angat Dam ay “sa West Philippine Sea na tayo pupulutin.” Gayunpaman, sinabi ng gobernador na ang mga pahayag na ito ay hindi upang takutin ang mga Bulakenyo.

Sa halip binigyang diin niya na ito ay isang pagtatangka sa pagmumulat ng isipan ng bawat isa upang bigyang importansiya ang paghahanda. Iginiit pa ni Alvarado na lubhang mahalaga ang paghahanda ng bawat mamamayan sa isang malawakang delubyo.

“Lindol ang pinag-uusapan natin, kapag umuga yan, hindi lang naman dito sa Bulacan ang apektado at hindi lang Angat Dam, dahil yung West Marikina Valley Faultline ay hanggang Batangas. So, marami ang mapipinsala, at marami ang mangangailangan ng tulong. Sino ang tutulong sa atin, kundi tayo rin,” sabi ni Alvarado. Dino Balabo